Beeldend kunstenaar Gaby Bovelander overleed donderdag 17 september 2020 in haar atelierwoning in Hoog Soeren. Vorig jaar deed Bovelander nog een ruimhartige schenking van 30 werken aan het Noord-Veluws Museum, waarvan een selectie te zien was in de Rabozaal.

Na haar jeugd doorgebracht te hebben in Indonesië waar ze van 1942 tot 1945 in kamp Banjoe Biroe 10 verbleef, woonde Gaby vanaf 1946 op Kasteel Staverden bij Elspeet, waar haar vader directeur was van een vakantieoord. Vanuit Staverden komt zij begin jaren vijftig van de vorige eeuw in contact met de schilders van de Noordwest Veluwe, zoals Ima van Eysinga, maar ook met Jos Lussenburg en Chris ten Bruggen Kate. In 1953 voltooide zij de kunstacademie in Arnhem, afdeling Monumentale Kunst en Glas-in-Lood. Bovelander voerde veel opdrachten uit voor wandschilderingen, sgraffiti voor scholen en fabrieken en wandkleden. In 1965 verhuisde zij naar Hoog Soeren. In 1966 nam zij het initiatief om in Apeldoorn een ‘kunstschool’ op te richten, het centrum voor kunsteducatie dat later uitgroeide tot ‘Gigant, Markant in cultuur’. Gaby Bovelander was een geliefd docent en begeleidde tot op hoge leeftijd groepen op haar atelier in Hoog Soeren. Bovenal was zij een gepassioneerd kunstenaar die zich altijd probeerde te vernieuwen, zowel in techniek als in onderwerp.

In Gaby’s eerste periode als schilder is het surrealisme mede richting gevend geweest. Het ging een eigen leven leiden en werd haar eigen stijl, één die zeer herkenbaar is, het ‘Magisch Realisme’. Desolate landschappen, die bevolkt werden door ‘fantastische’ figuren en vormen. Haar kleurgebruik is dan nog enigszins gedekt: zandkleuren en blauwen. Minutieus schilderen in olieverf en tekenen met potlood op verschillende ondergronden. De basiskennis van het tekenen is voor haar essentieel. Een compositie, een figuur staat of valt met de juiste opbouw.

Maar het natuurgetrouw weergeven is te verhalend. Nu komt er een periode van het deformeren. Zij borduurt voort op haar honderden diertekeningen: katten, honden, muizen, eenden, kikkers, slakken, en ook mensjes. Ze roepen soms op tot humor en vrolijkheid. Het is boeiend te onderzoeken tot hoever deze kunst kaan gaan en herkenning van de ‘essentie’ mogelijk blijft. De ‘Lyrisch Abstracte’ periode breekt aan. Abstracte, sobere werken met krachtige composities, waarin subtiel herkenbare vormen terugkeren.

Als het schilderen fysiek te zwaar wordt, kiest Gaby er voor om over te gaan op digitale kunst. Met diverse computerprogramma’s weet zij ook nu weer haar zo kenmerkende beeldtaal vorm te geven. In 2016 verschijnt haar boek: Banjoe Biroe 10, over het interneringskamp op Java waar Gaby van haar elfde tot haar veertiende jaar samen met haar moeder opgesloten zat. Jaren van ontbering die we later steeds in diverse vormen zien terugkeren in haar werk.

Najaar 2021 zal in het Noord-Veluws Museum een tentoonstelling te zien zijn van Gaby Bovelander en Eugène Brands.

Op de website van CODA Apeldoorn wordt eveneens aandacht besteed aan Gaby Bovelander

Gaby Bovenlander
Gaby Bovenlander
Gaby Bovenlander